2024 yil bahor oxirida AQSh hukumati Xitoyning global telekommunikatsiya tizimlariga qilgan keng ko’lamli kiberhujumi haqida tergov boshladi. O’tgan oktyabr oyida ommaga e’lon qilingan ushbu kiberhujumda Xitoy hukumati bilan bog’liq bo’lgan “Salt Typhoon” xakerlik guruhi ayblanmoqda. Guruh AQSh va butun dunyo bo’ylab o’nlab telekommunikatsiya kompaniyalariga hujum qilib, amerikalik siyosatchilarning shaxsiy ma’lumotlari va milliy xavfsizlikka oid ma’lumotlarni olishga harakat qilgan.
Hujumning oqibatlari jiddiy bo’lib, AQShning eng yirik telekommunikatsiya kompaniyalari, jumladan AT&T, Verizon va T-Mobile ham zarar ko’rgan. Xakerlar tizimlarga chuqur kirib borib, foydalanuvchilarning shaxsiy ma’lumotlarini, jumladan, telefon orqali muloqotlarini tinglash imkoniga ega bo’lgan. Hujum natijasida AQSh prezidenti va vitse-prezidentining telefonlari ham buzilgan. Bundan tashqari, AQSh huquq-himoya organlari foydalanadigan ma’lumotlar bazasi ham buzilgan bo’lishi mumkin.
AQShning Kiberxavfsizlik va Infrastruktura Xizmati (CISA) va Federal Tergov Byurosi (FBI) hujumni tergov qilishmoqda. AQSh, Avstraliya, Kanada va Yangi Zelandiya hukumatlari birgalikda xalqaro hamjamiyatni Xitoyning kiberhujumlari haqida ogohlantirdi. Hukumatlar fuqarolarni shifrlangan aloqa vositalaridan foydalanishga chaqirmoqda va telekommunikatsiya kompaniyalariga o’z tizimlarini himoya qilish bo’yicha tavsiyalar bermoqda.
Xitoyning AQShga qilgan bu keng ko’lamli kiberhujumi, davlatlararo munosabatlarda kiberxavfsizlikning muhim ahamiyatga ega ekanligini yana bir bor ko’rsatdi. Bu voqea, shuningdek, shaxsiy ma’lumotlar xavfsizligi va milliy xavfsizlik masalalari bo’yicha jiddiy tashvish uyg’otmoqda.
Bunday keng ko’lamli hujumlarga qanday qarshi turish mumkin? Kiberxavfsizlikni ta’minlash uchun qanday choralar ko’rilishi kerak? Davlatlararo munosabatlarda kiberxavfsizlik qanday rol o’ynaydi? Bu savollarga javob topish uchun xalqaro hamjamiyat birgalikda harakat qilishi kerak.
Leave a Reply